Czym się charakteryzują i czym różnią pastele suche od pasteli olejnych? Czy wiesz jak je stosować?

Pastele to popularne artykuły stosowane w sztukach plastycznych, które wyróżnia się intensywnością kolorów i wyjątkową fakturą. Pastele dzielą się na dwie główne kategorie: pastele suche i pastele olejne. Mimo że na pierwszy rzut oka mogą wyglądać podobnie, różnią się one zarówno pod względem techniki pracy, jak i efektu końcowego. Poniżej znajduje się szczegółowy opis cech charakterystycznych obu rodzajów pasteli oraz omówienie kluczowych różnic między nimi.

Pastele suche

Pastele suche to najpopularniejszy rodzaj pasteli, często wybierany przez artystów ze względu na ich łatwość mieszania kolorów i możliwość uzyskania subtelnych przejść tonalnych.

Charakterystyka pasteli suchych:

• Skład: Pastele suche składają się głównie z pigmentu i niewielkiej ilości spoiwa, którym zazwyczaj jest guma arabska. To właśnie to minimalne spoiwo nadaje im charakterystyczną, suchą konsystencję.
• Faktura: Są kruche i delikatne, co sprawia, że łatwo się łamią. Z tego powodu można je stosować na różnych powierzchniach, takich jak papier, płótno czy karton, a ich aplikacja przypomina rysowanie kredą.
• Kolorystyka: Pastele suche charakteryzują się intensywnymi, nasyconymi kolorami. Dzięki małej ilości spoiwa pigment jest bardzo skoncentrowany, co sprawia, że kolory są żywe i świetliste.
• Technika: Można je nakładać warstwowo, co umożliwia tworzenie głębi i bogactwa kolorów. Często stosuje się technikę mieszania kolorów bezpośrednio na papierze, co pozwala uzyskać subtelne przejścia tonalne.
• Efekt: Pastele suche tworzą matową, pudrową powierzchnię, która jest wrażliwa na dotyk. Gotowe prace wymagają utrwalenia (zwykle za pomocą fiksatywy), aby uniknąć rozmazywania się i zniszczenia dzieła.

Zastosowanie:

Pastele suche są idealne do tworzenia miękkich, impresjonistycznych prac. Dzięki ich delikatnej fakturze łatwo jest uzyskać subtelne efekty świetlne i kolorystyczne. Artystów przyciąga także możliwość szybkiego nanoszenia poprawek, co czyni je elastycznym medium do szkicowania i malowania.

Pastele olejne

Pastele olejne są innym rodzajem pasteli, które w swojej strukturze zawierają oleje i woski, co nadaje im zupełnie inny charakter pracy i wykończenia.

Charakterystyka pasteli olejnych:

• Skład: W przeciwieństwie do pasteli suchych, pastela olejna zawiera pigment połączony ze spoiwem na bazie oleju lub wosku. Dzięki temu są bardziej tłuste w dotyku i miękkie podczas aplikacji.
• Faktura: Pastele olejne są gładkie, miękkie i bardziej zwarte niż pastele suche. Dzięki temu nie łamią się tak łatwo, a ich konsystencja przypomina nieco kredki świecowe.
• Kolorystyka: Podobnie jak pastele suche, również te olejne oferują intensywne, nasycone kolory, choć ich wygląd po nałożeniu na papier jest bardziej błyszczący i nieco cięższy.
• Technika: Pastele olejne pozwalają na technikę warstwową, ale z racji swojej tłustej konsystencji warstwy są bardziej widoczne i nie mieszają się tak łatwo jak w pastelach suchych. Do mieszania kolorów często stosuje się specjalne medium lub narzędzia, takie jak noże malarskie.
• Efekt: Pastele olejne tworzą błyszczącą, trwałą powierzchnię, która nie wymaga fiksatywy, ponieważ olej i wosk chronią pigment przed rozmazaniem. Mogą być używane na różnych powierzchniach, takich jak papier, płótno, a nawet deski, dzięki swojej trwałości i odporności.

Zastosowanie:

Pastele olejne są świetne do tworzenia intensywnych, ekspresyjnych prac, które mają bogatą fakturę i gęstość. Dzięki ich trwałości można tworzyć trwałe dzieła bez konieczności utrwalania. Z tego względu pastele olejne są często używane w technikach bardziej dynamicznych i gestualnych.

Główne różnice między pastelami suchymi a olejnymi

1. Skład:
   Pastele suche: pigment + guma arabska.
   Pastele olejne: pigment + olej/wosk.
   
   
2. Faktura:
   Pastele suche: kruche, pudrowe, łatwe do łamania.
   Pastele olejne: miękkie, tłuste, bardziej zwarte.
   
   
3. Efekt końcowy:
   Pastele suche: matowe, wymagają fiksatywy.
   Pastele olejne: błyszczące, trwałe, nie wymagają utrwalania.
   
   
4. Technika pracy:
   Pastele suche: umożliwiają mieszanie kolorów i subtelne przejścia tonalne.
   Pastele olejne: kolory są trudniejsze do mieszania, warstwy są bardziej widoczne.
   
   
5. Trwałość:
   Pastele suche: wrażliwe na dotyk, łatwe do rozmazania.
   Pastele olejne: trwałe, odporne na rozmazanie.

Podsumowanie

Pastele suche i olejne to dwa różnorodne, ale niezwykle inspirujące media, które oferują szeroki wachlarz możliwości twórczych. Pastele suche pozwalają na subtelne przejścia tonalne i delikatne, impresjonistyczne efekty, podczas gdy pastele olejne zapewniają intensywne kolory, trwałość i ekspresyjność. Dzięki tym cechom oba rodzaje pasteli dają artystom wyjątkową swobodę w wyrażaniu siebie.

Jeśli szukasz techniki, która pozwoli Ci eksperymentować z fakturą, kolorem i światłem, zarówno pastele suche, jak i olejne mogą być doskonałym wyborem. Zachęcamy do ich wypróbowania niezależnie od poziomu zaawansowania umiejętności. Praca z pastelami przynosi mnóstwo radości i satysfakcji, a także pozwala tworzyć dzieła pełne życia i wyrazistości. W jaki sposób wyrazisz siebie w najbliższym czasie?